Gevolgen van het ICJ-advies van 2024 over Israëls bezetting van Palestina: de Nederlandse context

Datum: 14 november
Tijd: 10:00
Locatie: T.M.C. Asser Institute

Let op! Dit is een Engelstalig evenement.

Het is inmiddels ruim een jaar geleden dat het Internationaal Gerechtshof (ICJ) zijn langverwachte Adviesadvies (Advisory Opinion) heeft uitgebracht over Israëls bezetting van Palestina. Daarin maakte het Hof onomwonden duidelijk dat Israëls voortdurende aanwezigheid in de bezette Palestijnse gebieden (OPT) onwettig is en beëindigd moet worden. Het Hof concludeerde bovendien dat Israëls beleid en praktijken in strijd zijn met fundamentele regels en beginselen van het internationaal recht, waaronder het recht op zelfbeschikking, het verbod op het gebruik van geweld, alsook het mensenrechten- en humanitair recht.

Tegelijkertijd ging het Hof in op de verplichtingen van derde staten in relatie tot Israëls onwettige daden in de bezette gebieden. Het stelde dat derde staten en andere internationale actoren:

de situatie die voortvloeit uit Israëls onwettige aanwezigheid niet als legaal mogen erkennen,
geen hulp of steun mogen verlenen die deze situatie in stand houdt, en
moeten samenwerken om een einde te maken aan deze illegale situatie.

Wat betekenen deze verplichtingen voor de relaties van de EU (en haar lidstaten) met Israël — zeker gezien de constitutionele verplichting van de Unie tot de ‘strikte naleving van het internationaal recht’ (artikel 3(5) VEU)?

In een recent Expert Legal Opinion over de gevolgen van het ICJ-advies voor de EU, opgesteld in opdracht van verschillende Europarlementariërs, benadrukken de auteurs dat de lopende EU-beoordeling van Israëls naleving van artikel 2 van de EU-Israël Associatieovereenkomst rekening moet houden met de vastgestelde ernstige schendingen van het humanitair en mensenrechtenrecht in het ICJ-advies.

Tegen deze achtergrond brengt dit rondetafelgesprek een aantal experts in internationaal en EU-recht, beleidsmakers en praktijkdeskundigen samen om juridische en praktische inzichten te delen over dit urgente onderwerp — op het snijvlak van internationaal, Europees en nationaal recht.

Sprekers:

Prof. Gleider Hernandez (KU Leuven)
Prof. Ramses Wessel (Rijksuniversiteit Groningen)
Prof. Janne Nijman (Universiteit van Amsterdam / Graduate Institute of International and Development Studies, Genève)
Dr. Olia Kanevskaia (Universiteit Utrecht)